Kabala’da Lilith
Lilith hakkında şimdiye dek çok da yaygın olarak bilinmeyen bilgileri inceledik. Bu bağlamda ise artık Lilith’in tanınmasına neden olan Yahudi bilgeliğinin kimi dokümanlarına göz atacağız. Tabii ki en başta da Kabala denen sistem ve onun baş yapıtı Zohar’a…
İbranice “tradisyon, gelenek” anlamındaki Kabala İS. 1. yüzyılda doğsa da, 12. yüzyılda yaygın olarak görülmeye başlamış. Musa peygamberin tanrıdan aldığı gizli bilgiler bulunduğunu; bunların Tevrat’ta kısmen yer aldığını ve bu bilgilere sahip olanların tanrıya çok daha çabuk yaklaşacağını iddia eden bir sistem. En önemli kitapları Zohar ise 13. yüzyılda Moses de Leon tarafından Arami dilinde yazılmış.
Kabala çok derin bir yöntem. Kısaca Yahudi mistisizmi deniyor ama aslında basit kelimeler ile tanımlanamayacak kadar kapsamlı. Günümüzde batıda çoğu okültist tarafından kullanılmakta. Dinsel bir öğreti olarak görünüyor ama aslında tam bir gizli ilim. Bu sistem ile maji yapılıyor, madde ötesi dünyanın varlıkları ile ilişki kuruluyor, meditasyon kılavuzu olarak kullanılıyor. İşte Lilith ile -hem de adıyla sanıyla- en çok bu Kabala uğraşmış.
Lilith’e ne denli korkunç özellikler yüklenmeye çalışılsa da; onun hakkında gerçek bilgileri veren dokümanlar ne ölçüde “hasır altı” edilse de; dikkatli bir göz bu kara -ya da karalanmış- tanrıçanın aslında kimi zaman hiç de kara olmadığını sezer. Ve önemlisi: Bu durumu da en fazla Kabala yardımıyla görür! Tabii seks kara bir kavram ise o başka… Ama eğer ki değilse; eğer ki cinsellik bu dar-ı dünyada insan oğlunun en kolay bulabileceği ve en sık yaşayabileceği mutluluk ve hazlardan ise; o zaman bu mutluluğu Lilith’in “şıpınişi veriverdiği” de bilinmelidir. Hem de en kısır koşullarda -hatta eşsiz kalındığında- bile... Lilith’in bu özelliği öyle ön plandadır ki, tertemiz ve aseksüel hahamlar dahi istemeye istemeye de olsa, ıkına sıkına, çamur ata ata bu niteliğini itiraf etmek zorunda kalmışlardır… çünkü çok kez başlarına gelmiştir adı geçen facia!
Bakalım Rabbiler birbirlerini seksten korkutmak için 13. yüzyılda yazılmış olan ve Kabala’nın baş yapıtı sayılan Zohar adlı kitap ve diğer Kabalistik dokümanlarda Lilith’in cinselliğini -bir yandan itiraf ederken- diğer yandan da nasıl karalamışlar:
Zohar Sitrei Torah 1:147b-148b
Yakubun Yolculuğu
“Kendini her çeşit mücevherle süsler,
tıpkı erkekleri aldatmak için köşe başında poz verip bekleyen fahişe gibi.
Ona yaklaşan aptalı yakalar ve öper,
şarabın tortularını, engereğin zehirlerini döker.
(Vampirler Dişidir Gerçekte adlı bölümde Lilith’in görünümlerinde Ekidna’nın engerek şeklinde betimlendiğini anlatmıştım).
Bunu içtiği anda, onun peşinden sürüklenir.
Gerçeğin yolundan dışarı sürüklenir.
Aptalın önünde şıkırdattığı süslerini çıkarır,
erkekleri aldatmak için takıp takıştırdıklarını:
bir gül kadar kırmızı ve süslenmiş saçlarından,
kulaklarından sarkan altı süsünden.”
(Bu nokta da sevimli(!) Hesiodos’un “felaket tellalı” eserlerinde, kadınlar için nasıl da benzer tanımlamalar kullandığını kitabın Önsözünde okumuştuk. Aradaki acayip benzerliği bir kez daha görmek için baş sayfalara bir göz atıverin)
Yatağı Mısır’dan gelmiş kumaşlarla kaplıdır,
boynunda doğunun mücevherleri vardır,
dudakları ayrılmış,
ne güzel bir tuzaktır!
Dili kılıç gibidir, kelimeleri yağ gibi kaygan,
güzel dudakları gül kırmızısı,
dünyanın en tatlı şeyleri kadar tatlı.
Öte yandan bu demones sadece cinselliğini dekor olarak sergileyen biri de değildir. O karşısına çıktığı erkekler için arzudan yerinde duramayan bir kadındır da:
Bacharach, ‘Emeq haMelekh, 84b, 84c, 84d
“Ve o erkekleri en beklemedikleri zamanlarda boşaltarak yaptığı zinalardan kızışır”.
Ne kötü bir kadınmış şu Lilith, nasıl da mutsuz etmiş erkekleri…
Eğer siz, okuyucum olan beyler, için için “Öff ne kadın… Ama ben nereden bulacağım bu Lilith’i?” diye düşünüp üzüldünüzse bilin ki o sizin yatağınızın yanı başındadır… hem de en çok eşsiz ve yalnız kaldığınız gecelerde!
Zohar I 19b
“Lilith geceleri etrafta dolaşır ve insan erkeklerini taciz ederek onların kendilerini kirletmelerine sebep olur. O ne zaman evde yalnız uyuyan birini görse, önce etrafında dolaşır, sonra yapışarak arzu uyandırır… ve bunların hepsi ayın küçülmesi yüzünden olur”.
Yani kısacası Lilith yalnız erkekler ile rüyalarında, en arzuladıkları şekilde ve en özledikleri kişi olarak sevişerek onların erotik rüyalar görmelerine neden bir güç. Boşalan meniler inanca göre Lilith’i döllüyor ve canavarların doğmasına neden oluyor. Bu nedenle çoğu din adamı geceleri cinsel organlarının üzerine haç koyarak uyurmuş zamanında! Aslında çağdaş insan kolayca anlar Lilith’in gerçekte erkekleri rahatlattığını ama cinselliği Şeytan icadı gören -İslam dışı- tek tanrılı dinlerin gözünde Lilith tabiidir ki canavar olmuş.
Lilith -yalnız (eşsiz) erkeklerle sevişme- işlevini ise ilk kez olarak Adem üzerinde gerçekleştirmiş:
Zohar 3:76b-77a
“130 yıl Adem karısı Havva ile sevişmedi. Kabil, Habil’i öldürdükten sonra karısı ile olmak istemedi. Haham Yose der ki: Ölüm onun ve dünya üzerine geldikten sonra, o -ben korku için mi çocuk yapacağım?- dedi. Ama iki dişi spirit onunla sevişip çocuk doğurdular.”
Zohar 1:54b-55a
“Kabil, Habil’i öldürdükten sonra Adem kendini karısından ayırdı ve iki dişi spirit onunla birleştiler ve demonlar doğurdular. 130 yıl sonra Adem yeniden Havva ile sevişti ve Şit doğdu”.
Bu iki spiritin Lilith ve Naamah olduğu öne sürülüyor, ama gece erkek ile sevişmekte başı çeken aslında Naamah.
Zohar 3:76b-77a
“Bir dişi çıktı ondan (Kabil’in ruhundan) ve yaratıklar onun ardınca sürüklendiler, adı Naamah idi. Ve o Naamah -ki bu gün bile vardır- ikamet ettiği yer Yüce deniz’dir (Esoterik bilgelikte Binah olarak geçen bu kavrama ilerdeki sayfalarda değineceğim). Ve oradan gelir, insanın oğullarıyla düşüp kalkar, onlarla rüyalarında kızışır, erkeğin arzusu neyse ona yapışır ve ona arzu duyar.”
Bu arada çok çok önemsiz -daha doğrusu hahamlarca olabildiğince önemsizleştirilen- bir bilgi de vereyim: Naamah adının anlamı “zevkli ve zarif olan”. Doğrusu korkunç bir ifrite hiç de yakışmayan bir isim. Bu arada yine kıyı bucak saklanmış bir bilgiden daha söz edeyim: Kabalada bu demonesin tanrılara çok hoş şarkılar söylediği de yazılı.
Lilith sadece erkeklere musallat değil; saf saf sevişen karı-kocaların da arasına girdiği için Yahudiler ciddi ciddi uyarılmış. Aman dikkatli olun, aklınızda bulunsun ki, sizi de yatağınızda bekleyen büyük bir tehlike var diye:
Bacharach, 'Emeq haMelekh, 19c
“Lilith sevişen her kadın ve erkeğin çarşaflarının arasındadır. Dökülecek her bir damlanın bile boşa gitmemesine çalışır. Çünkü o bunlarsız olamaz, bunlardan demonlar yaratır. Ve kutsal Zohar’da Lilith’i yataktan uzak tutmak ve aziz ruhları getirmek için gerekli bir tılsım da vardır.”
Bacharach, “ Emeq ha-Melekh, 84d
“Lilith’in -yüce Tanrı bizi korusun- bazı çocuklar üzerinde de hükmü vardır; kim ki karısı ile mum ışığında veya karısı çıplakken sevişsin”.
Şu seks sırasında çıkan enerjinin metafizik dünyadaki bazı varlıkların canını fena sıktığını görüyorsunuz sevgili okurlar. Öyle ki, varlıklarını sürdürebilmek için kendilerine ters olan bu enerjiyi doğan canavarlar olarak nitelemişler.
Lilith’den korunmak için -aslında gerçekte cinsellik sırasında boşalan enerjiyi minimize etmek, engellemek için- önerilenler bu kadar da değil:
Zohar 3:19a
“Lilith’e karşı çare şudur: Bir adam karısıyla beraber olacağı zaman aklını sadece efendi’nin kutsallığına vermeli ve şunu demelidir:
“Sen, kadifeye sarılı olan, sen göründün!
Bırak, bırak! Gelme de, gitme de! Ne sen, ne de seninkiler!
Git, git! Deniz köpürüyor, dalgalar seni çağırıyor.
Ben Tanrıya yapıştım, kendimi Kral’ın kutsallığına sardım”.
Bunları söyledikten sonra kendi ve eşinin başını bir saat örtüp beklemeli ve işleri bitince de yatağın çevresine temiz su serpmelidir.”
Kötülükten korunma yöntemi bu… Bence denemeyin bile!
Olayı okültizm açısından birazcık deşersek -yukarıda da söylediğim gibi- kimi negatif enerji yüklü metafizik varlıkların, saf pozitif enerji olan cinsellik enerjisinin yaygın olduğu diyarlarda var olamadığı gerçeğini buluruz. Tüm realiteleri bir çeşit enerjiler (klasik anlatımıyla tanrılar) savaşı olarak gören okültizm, Lilith gibi varlıkların, aslında cinsel enerjiyi açığa çıkarmaya -yani insan oğlunu uyarmaya- uğraşan, insan dostu güçler olduğuna inanır. “Peki, bu varlıklar cinselliği savundukları için neden insan dostu sayılmalıdır?” diye bir soru soranınız varsa benden öğüt ya eşini değiştirsin veya hemen terapi seansına başlasın!
Şaka bir yana, bilim adamları insan beyninin üç işlev sırasında -sadece mutluluk hormonlarını salgılamakla kalmayıp, bunun yanı sıra bir çeşit ışık da oluşturduğunu saptamışlar. Bu işlevler ne mi? Hemen yanıtlayayım: Yemek, müzik ve tahmin ettiğiniz gibi seks…
9. UZUN UZUN SAÇLAR
(Talmud’da Lilith)
Talmud bir diğer yahudi bilgeliği kitabı. Sözcük anlamı musevice “çalışma, ilim” anlamındaki Talmud, 3. yüzyıl başlarında son şeklini almış bir kitap. İçine sözlü olarak yayılan gelenek ve inançlar da katılmış. Çok saygı görmekte bazı dinsel-mistik çevrelerde. Alphabeth Ben Sira gibi az-biraz “cavaloz” değil.
Talmud Lilith’den de söz ediyor, Havva’dan da. Ama Lilith’in ilk Havva, yani ilk kadın olduğu bilgisi yok burada. Talmud’un Havva’sı, bizim bildiğimiz Havva ile aynı.
Lilith’in seksiliği Talmud’da da yer alıyor; ve de Havva yokken Adem ile yattığı…
b. Erubin 18 b
“Haham Yeremeye ben Eleazar dedi ki: - Cennetten atıldıktan sonraki yıllarda, Adem Havva’dan ayrı kaldığında birsürü cin ve demon’un babası oldu-. Haham Meir dedi ki: - Adem, dünyaya ölümü getirdiğini anlayınca çok dindar oldu ve 130 yıl karısından ayrı kalıp perhiz yaptı; incir yaprağı ile örtündü. Islak rüyalar görünce de kötü cinlerin babası oldu”.
b. Erubin 100b
“Lilith’in uzun saçları vardır”.
b. Nidda 24b
“Lilith insan görünümünde bir demoness’dir ama kanatları da vardır”
b. Shabbat 151b.
“Haham Hanina dedi ki: -Kimse evde yalnız uyumamaya çalışmalıdır, çünkü kim evde yalnız uyursa Lilith ona hakim olur”.
b. Bava Bathra 73a-b
“Haham bar bar Hana dedi ki: -Bir keresinde Lilith’in oğlu Hormin’i görmüştüm, Mahoza savaş alanında koşuyordu. Şeytanların meclis bunu duyunca, kendini gösterdiği için onu öldürdüler”.
Görüldüğü gibi Lilith Talmud’da uzun saçlı, kanatlı ve seksomanyak bir varlıktır. Çocuk katilliğinin ise adı bile yoktur ortada. Havva ise bildiğimiz gibi Ademin karısı olan ilk kadındır. Büyük Günah’dan sonra Adem’den ayrı düşmüştür
10. İLK KADIN KİMDİ?
(Midraşlarda Lilith)
Midraşları detaylı olarak tanımlamak istersek Tevrat’taki tutarsızlıkları gidermek amacıyla, 2. Yüzyılda doruğa ulaşan karmaşık bir yorum sistemi olduğunu söyleyebiliriz. Kelime anlamı “izah ve araştırma” olan midraş, araştırma anlamındaki “daraş” sözcüğünden türemiş. Kimi yerde kutsal kitabın klasik yorumuna ters düşmek pahasına da olsa, yazılanların görünür anlamından çok, içindeki “ruhu” araştırma gayretinde. Tevrat tutarsızlıklarını çözümleme ve böylece yeni anlamlar oluşturma metodu olarak kabul ediliyor. Talmud da midraş koleksiyonlarından ve yorum kanunlarından türemiş zaten.
Midraş’lar, Talmud’dan farklı olarak bir “ilk kadının” varlığından söz ediyorlar; ama bu kadının Lilith olduğu konusunda herhangi bir bilgi vermiyorlar. Tekvin Rabba midraşlarında Haham Hiya’ya göre tekrar “toz” olmuş (22:7). Hiya’nın oğlu Yahuda ise Adem’in ilk kadını kanlar içinde yaratılırken görüp iğrendiği için yeniden yok edildiğini ve Adem’e yeni bir Havva yapıldığını öne sürmekte (18:4) 37.
